การคำนวณทำเห็ดหยองเพื่อบรรจุใส่กระปุกขายหรือทำกินเอง
มีหลักการสำคัญที่ต้องคำนึงถึงคือ "อัตราการสูญเสียน้ำหนัก" ของเห็ด เนื่องจากเห็ดสดมีความชื้นสูงมาก เมื่อนำไปทอดหรืออบจนแห้ง น้ำหนักจะหายไปประมาณ 70-80% ของน้ำหนักสด
1. สูตรการคำนวณปริมาณเห็ดสด
หากคุณต้องการเห็ดหยองในปริมาณที่กำหนด ให้ใช้สูตรประมาณการดังนี้:
- เห็ดสด 1 กิโลกรัม (1,000 กรัม) จะทำเห็ดหยองได้ประมาณ 200 - 300 กรัม (ขึ้นอยู่กับความแห้งและปริมาณเครื่องปรุง)
- ถ้าต้องการเห็ดหยอง 1 กิโลกรัม คุณต้องใช้เห็ดนางฟ้าสดประมาณ 4 - 5 กิโลกรัม
2. การคำนวณใส่กระปุก (ตัวอย่างกระปุกขนาดมาตรฐาน)
สมมติคุณใช้กระปุกพลาสติกใสทรงกลมหรือทรงเหลี่ยมที่นิยมใช้กัน:
- กระปุกขนาด 150-200 ml: มักจะบรรจุเห็ดหยองได้น้ำหนักจริงประมาณ 40 - 60 กรัม (เนื่องจากเห็ดหยองมีลักษณะฟูและเบา)
- กระปุกขนาด 400-500 ml: มักจะบรรจุได้ประมาณ 100 - 120 กรัม
3. ตัวอย่างการคำนวณต้นทุนเบื้องต้น
การคำนวณนี้อ้างอิงจากราคาเห็ดนางฟ้าโดยประมาณ:
- ค่าเห็ดสด: 1 กก. ประมาณ 70 - 120 บาท
- ค่าเครื่องปรุง: (น้ำตาลปึก, ซีอิ๊วขาว, งาขาว, น้ำมัน) ประมาณ 20 - 30 บาท ต่อเห็ดสด 1 กก.
- รวมต้นทุนวัตถุดิบ: ประมาณ 90 - 150 บาท จะได้เห็ดหยองน้ำหนัก 250 กรัม
- เฉลี่ยต้นทุนเห็ดหยอง: ประมาณ 36 - 60 บาท ต่อ 100 กรัม (ยังไม่รวมค่าแรงและค่าบรรจุภัณฑ์)
4. ขั้นตอนการทำโดยย่อเพื่อให้ได้น้ำหนักที่คงที่
- ฉีกเห็ด: ฉีกเห็ดนางฟ้าเป็นเส้นเล็กๆ สม่ำเสมอกันเพื่อให้แห้งพร้อมกัน
- ทำให้แห้ง: นำไปอบหรือทอด หากใช้หม้อทอดไร้น้ำมันให้ใช้อุณหภูมิ 200 องศา ประมาณ 12 นาที
- ปรุงรส: คลุกเคล้าด้วยซอสปรุงรสที่เคี่ยวจนเหนียว แล้วนำไปอบซ้ำอีก 3 นาทีเพื่อให้ซอสเซตตัวและกรอบนาน
